Povratak Nikole Tesle u Sjedinjene američke države...

... ili bar njegovog spomenika, čije je postavljanje najavljeno za 23. septembar u Njujorku, ispred laboratorije na Long Ajlendu u kojoj je nekada radio – prenosi Blic. Sa tim povezano, u Beogradu je otvorena izložba "Svetlost Teslinog dela", na kojoj je prikazano oko četrdeset likovnih radova koji prikazuju ovog naučnika i njegov rad. 

Pre mesec dana je obeležen rođendan Nikole Tesle, a decenijama unazad dve susedne zemlje pripisuju sebi zavičajnost i poreklo najvećeg pronalazača i naučnika koji je svetu podario neke od dragocenih izuma, čiju vrednost tek treba da shvatimo. 

Osećajući se kao zrno peska na plaži u odnosu na veličinu i bogatstvo poklona koje je Nikola Tesla pružio civilizaciji koju poznajem, bila sam u njegovoj rodnoj kući, mestu Smiljanu, u blizini grada Gospića, Ličko - senjske županije u Hrvatskoj. 

Memorijalni centar, izgrađen oko obnovljene rodne kuće Nikole Tesle i pravoslavne crkve u kojoj je njegov otac Milutin bio paroh, sastoji se još od multimedijalnog centra, dečijeg igrališta, nekoliko izuma Nikole Tesle i skulpture Zdenka Kolacija. 

Ispred kuće se nalazi spomenik Nikoli Tesli, koji je zamenio onaj sličan spomeniku ispred Elektrotehničkog fakulteta u Beogradu, jer je prethodni uništen prilikom ratnih dešavanja na ovim prostorima. 

 Iza spomenika Mile Blaževića nalazi se rodna kuća, u čijem prizemlju je postavljena građa za vreme života Nikole Tesle, biografski podaci i hronologija svetskih dešavanja za vreme stvaranja tehničkih dostignuća, kao i simpatično pripremljeni citati iz objavljenih i neobjavljenih tekstova, pisama i predavanja Nikole Tesle. 

Pored kuće, nalazi se "gospodarski objekt". Kako objašnjava multimedijalni vodič na sajtu Memorijalnog centra "Nikola Tesla", to je "drveni objekt sa slamnatim pokrovom, kakav je pripadao gospodarstvu roditelja Nikole Tesle. Riječ je o rekonstrukciji troprostornog objekta koji se sastoji od kolnice, staje i ovčare". Manje poznati istorijski podaci kažu da je uplašeni konj u toj staji ubio mlađeg brata Nikole Tesle, zbog čega je ovaj veliki naučnik patio i posebno vodio računa o svoje tri sestre i njihovoj deci. 

U kompleksu se nalazi i nekoliko originalnih izuma koji su predstavljeni pre svega na prvom spratu kuće i po platou ispred iste. Tu je kopija ispitne stanice u Kolorado Springsu, zidana u manjim dimenzijama, ali sa prikazima Teslinih istraživanja munja, eksperimente sa bežičnim prenosom energije i visokofrekventnom strujom. 

Izloženi su eksponati kao što su Teslina turbina - vodenica koja se sastoji od niza paralelnih diskova, bez lopatica. Iako nije radila, trebalo bi da funkcioniše tako što se njeno kretanje pokazuje preko indikatora, led rasvete na samoj vodenici. 

Osim toga, izložen je i prototip broda iz 1989. godine, koji je predstavljao prikaz bežičnog daljinskog upravljanja, pomoću radio talasa. 

Poseban deo zauzima igralište za decu, ispunjeno spravama koje podsećaju na izume i eksperimente, postižući razvoj didaktičkih i motoričkih sposobnosti kod dece koja ih koriste. Kreatori tematskog parka su mislili na sve, pa su igralište napravili dostupnim i deci sa invaliditetom i smanjene pokretljivosti. 

Ovo je samo deo ogromnog prostranstva prostora i mesta koji pričaju o životu i postignućima Nikole Tesle, ali čak i takvo, vraća posetioce i posetiteljke na skromne početke i borbu kroz krize, fobije, ratove i izazove koji su bili postavljani pred Nikolu Teslu. 

Značajne institucije i objekti nose njegovo ime, čini mi se da čovečanstvo i dalje želi da mu se oduži stavljanjem lika na novčanice, davanjem imena ulicama, bulevarima i aerodromima... Svi podsetnici na vrednost njegovog stvaralaštva sjajan su primer za izreku "If there is a will, there is a way". 

Meni je koristilo da posetim rodnu kuću Nikole Tesle, shvatim koliko je moj svet velik da na njega utičem nabolje.